Τό «διαδίκτυο τῶν πραγμάτων»

0
664
Εκτύπωση Εκτύπωση
1 αστέρι2 αστέρια3 αστέρια4 αστέρια5 αστέρια (2 ψήφοι, μέσος όρος: 5,00 από 5)
Loading...

Tό νορβηγικό διαφημιστικό βίντεο “Smarthus | Det enkle er ofte det beste” – «Ἔξυπνο σπίτι ̇ τό ἁπλούστερο εἶναι συχνά καί καλύτερο» ἀρχίζει τή στιγμή πού ὁ νέος ἄνθρωπος ξεκινᾶ τήν ἡμέρα του στό σπίτι. Καθώς ντύνεται, δίνει ἐντολή: «μουσική», καί  ἀμέσως μιά φωνή ἀπαντᾶ, «παίζω μουσική» καί τό σπίτι πλημμυρίζει ἀπό ἤχους. Στή συνέχεια μπαίνει στήν κουζίνα καί λέει: «χυμό» ̇ καί ἡ φωνή ἀπαντᾶ, «ἑτοιμάζω χυμό» καί βλέπουμε τό αὐτόματο μηχάνημα νά ἑτοιμάζει τόν χυμό. Μετά λέει, «ἀτζέντα τῆς ἡμέρας» ̇ καί ἡ φωνή ἀπαντᾶ: «δέν ὑπάρχουν συναντήσεις σήμερα, ὅμως θυμήσου, στίς 9:30 ἔχεις ραντεβού μέ τόν ὀδοντίατρο».

Μᾶλλον ἄκεφος ὁ νεαρός μέ τήν ὑπενθύμιση τοῦ ὀδοντιατρικοῦ ραντεβοῦ, τελειώνει τό χυμό του καί δίνει τίς τελευταῖες ἐντολές προτοῦ ἀναχωρίσει γιά τόν ὀδοντίατρο: «σβήσιμο τζακιοῦ» καί ἡ φωνή ἀπαντᾶ «τό τζάκι ἔσβησε» καί, «ἄνοιξε πόρτα» καί ἡ φωνή ἀπαντᾶ «ἡ πόρτα ἄνοιξε»… Ἡ συνέχεια στό ὀδοντιατρεῖο ̇ πρόκειται γιά ἐξαγωγή δοντιοῦ…

Ἀκολουθεῖ ἡ ἐπιστροφή στό σπίτι μέ τό στόμα μπουκωμένο ἀπό τά ἐπιθέματα καί  φουσκωμένο τό ἕνα μάγουλο. Ἔχει ἀρχίσει νά βρέχει, δέν ἔχει ὀμπρέλα καί τό σπίτι δέν ἔχει ὑπόστεγο, ἀλλά δέν τόν χωρίζουν παρά μερικά μέτρα ἀπό τή θαλπωρή τοῦ τζακιοῦ. «Ἄνοικθε πόγτα» λέει μέ δυσκολία, καί ἀκούγεται ἡ ἀπάντηση, «ἐντολή ἀπό λάθος φωνή». Ἐν τῷ μεταξύ ἡ βροχή δυναμώνει. Ἐπαναλαμβάνει μέ κάποια ἀνυπομονησία: «ἄνοικθε πόγτα», καί πάλι ἡ ἀπάντηση, «ἐντολή ἀπό λάθος φωνή». Προσπαθεῖ νά ἐπαναλάβει πιό καθαρά, ἀλλά ἕνας ξαφνικός πόνος τοῦ δοντιοῦ ἀφήνει τήν ἐντολή μισοτελειωμένη: «ἄνοικθ…», καί ἡ φωνή ἀπαντᾶ, «παρακαλῶ ἐπαναλάβετε ἐντολή» ̇ καί πάλι «ἄνοιχθ πόγτ», καί ἡ ἀπάντηση, «δέν κατάλαβα τί εἴπατε». «Ἄνοιχθ πόγτ» κραυγάζει ἔξαλλος καθώς τώρα βρέχει καταρρακτωδῶς ̇ καί ἡ φωνή ἀπαντᾶ, «παίζω τό κομμάτι πού ζητήσατε» καί ἀκούγονται κραυγές μουσικῆς…


«Διαδίκτυο τῶν πραγμάτων».

Ἕνας ὅρος πού θά τόν ἀκοῦμε ὅλο και πιό συχνά ἀπό δῶ καί πέρα, ἄν ὄχι μέ τήν ἑλληνική, ἴσως μέ τήν ἀγγλική ὀνομασία “Internet of Things” ἤ τό πιό εὔχρηστο “IoT” ̇ ἕνας ὅρος πού σέ ἀντίθεση μέ τήν πληθώρα ἀκατανόητων νέων ὅρων πού φέρνει ἡ καλπάζουσα σύγχρονη τεχνολογία, λέει ἀκριβῶς αὐτό πού ἀντιπροσωπεύει ̇ καί αὐτό πού ἀντιπροσωπεύει, φιλοδοξεῖ νά φέρει ἐπανάσταση στή ζωή μας. Ὁ νέος ἄνθρωπος τοῦ βίντεο μετέτρεψε τίς «συσκευές» τοῦ σπιτιοῦ του σέ πειθήνια ὄργανα μέ τή βοήθεια ἑνός συστήματος ἀναγνώρισης φωνητικῶν ἐντολῶν καί κεντρικοῦ ἐπεξεργαστῆ. Καί ἐάν οἱ αὐτοματισμοί δυσκόλεψαν κάποια στιγμή τή ζωή του, αὐτό δέν ἀποδεικνύει τίποτε ἄλλο παρά τήν ὑπευθυνότητα μέ τήν ὁποία οἱ ἠλεκτρονικοί βοηθοί μποροῦν νά ὑπηρετήσουν τό ἔργο τους.

Δέν εἶναι σαφές ὅτι εἶχε συνδέσει τίς συσκευές καί μέ τό διαδίκτυο, ἀλλά δέν ἀπέχει παρά μιά ἀνάσα ἀπό αὐτό. Καί ὅταν τό κάνει, θά διαπιστώσει τίς μεγάλες εὐκολίες πού θά ἀκολουθήσουν:

Θά μπορεῖ π.χ. νά βλέπει στό κινητό του ποιός χτυπάει τό κουδούνι τοῦ σπιτιοῦ του τήν ὥρα πού ἀπουσιάζει, ἤ καί νά ἀνοίγει τήν ἐξώπορτα ἀπό ἀπόσταση, νά ἀνάβει ἤ νά κλείνει τά φῶτα, νά ρυθμίζει ἐξ ἀποστάσεως τή θερμοκρασία τοῦ σπιτιοῦ γιά ἐξοικονόμηση ἐνέργειας, νά θερμαίνει τόν φοῦρνο κ.ο.κ. Καί αὐτές οἱ μεγάλες εὐκολίες δέν περιορίζονται φυσικά στόν νέο ἄνθρωπο τοῦ βίντεο οὔτε μόνο σέ οἰκογένειες. Ὁ ἐπιχειρηματίας θά μπορεῖ μέσῳ τοῦ διαδικτύου τῶν πραγμάτων νά παρακολουθεῖ τήν ἐπιχείρησή του τήν ὥρα πού βρίσκεται σέ ἐπαγγελματικό ταξίδι στό ἐξωτερικό ̇ ἡ ἑταιρεία ἐνοικιάσεως αὐτοκινήτων νά ἐλέγχει ποῦ βρίσκεται καί τί προβλήματα πιθανόν παρουσιάζει κάθε ἕνα ἀπό τά αὐτοκίνητα τοῦ στόλου της ̇ ὁ γιατρός νά παρακολουθεῖ
τούς ἀσθενεῖς ἀπό μακριά κ.ο.κ.

Ἐκτιμοῦν ὅτι ὁ σύγχρονος ἄνθρωπος ἔρχεται σέ ἐπαφή καθημερινά μέ 1.000 ἕως 5.000 ἀντικείμενα, τά ὁποῖα μέ κατάλληλους αἰσθητῆρες θά μποροῦσαν νά συνδεθοῦν στό διαδίκτυο. Αὐτός εἶναι ὁ στόχος τοῦ διαδικτύου τῶν πραγμάτων: ἡ ψηφιακή ἀναβάθμιση τῶν μή εὐφυῶν ἀντικειμένων τῆς καθημερινότητας καί ἡ σύνδεσή τους μέ τό διαδίκτυο.

Ὅραμα τοῦ μέλλοντος ; Ὄχι ἀκριβῶς ! Οἱ ἐφαρμογές ἔχουν ἤδη ξεκινήσει. Γύρω στό  2008-2009 τά συνδεδεμένα «πράγματα» ἔγιναν ἴσα σέ ἀριθμό μέ τά συνδεδεμένα πρόσωπα. Ἔκτοτε ἡ ἀναλογία συνδεδεμένων πραγμάτων πρός πρόσωπα αὐξάνει συνεχῶς. Ἐκτιμοῦν ὅτι γύρω στό 2020 τά συνδεδεμένα πράγματα θά ὑπερβοῦν τά 20 δισεκατομμύρια καί κάποτε θά φθάσουν τά ἑκατοντάδες δισεκατομμύρια ἕως καί τρισεκατομμύρια.

Μεγάλες ἑταιρεῖες πληροφορικῆς προσφέρουν ἤδη πακέτα σύνδεσης καί ἀντίστοιχες ἐφαρμογές στό κινητό. Πρόσφατα ἡ νοτιοκορεατική Samsung κυκλοφόρησε ψυγεῖο ἐξοπλισμένο μέ μεγάλη ὀθόνη ἁφῆς, πού ἔχει τή δυνατότητα φωνητικῆς ἐπικοινωνίας καί ἀναγνώρισης τῆς φωνῆς κάθε μέλους τῆς οἰκογένειας, ἀναλαμβάνει τόν προγραμματισμό τῶν ὑποχρεώσεων τῆς οἰκογένειας, μπορεῖ νά ἐλέγξει ἑκατοντάδες ἄλλες οἰκιακές συσκευές, ἐνῶ μέ ἐσωτερικές κάμερες καταγράφει τά τρόφιμα πού περιέχει.

Μέσῳ τοῦ διαδικτύου καί μέ τή βοήθεια τοῦ κινητοῦ μπορεῖ κανείς νά ἐλέγξει ἀπό μακριά τήν ὥρα π.χ. πού ψωνίζει, τήν ἐπάρκεια τροφίμων στό ψυγεῖο, νά δώσει ἐντολές γιά τή λειτουργία ἄλλων συσκευῶν κ.ο.κ.. Στήν Κίνα ἐξάλλου ἀναπτύσσουν «ἔξυπνες πόλεις», ὅπου, μεταξύ τῶν ἄλλων, γενικές δραστηριότητες τῆς πόλης, ὅπως π.χ. κάμερες ἀσφαλείας, φανάρια, ἀτυχήματα, μέσα μεταφορᾶς κ.ο.κ. ἐλέγχονται ἀπό τόν «κεντρικό ἐγκέφαλο» τῆς πόλης ̇ παράλληλα ὅλες οἱ συναλλαγές τῶν πολιτῶν πραγματοποιοῦνται μέ εἰδικές ἐφαρμογές στό κινητό.


Τό διαδίκτυο, ἀφοῦ ἔφερε ἐπανάσταση στή γραπτή (ἠλεκτρονικό ταχυδρομεῖο) καί ὀπτική (skype) ἐπικοινωνία τῶν ἀνθρώπων, ἀφοῦ συγκέντρωσε τούς θησαυρούς τῆς σοφίας τῆς ἀνθρωπότητος καί τούς διαθέτει γενναιόδωρα μέ τή βοήθεια ἐκπληκτικῶν μηχανῶν ἀναζήτησης, ἀφοῦ ἀναδείχθηκε κυρίαρχο μέσο ἐνημέρωσης τῶν πολιτῶν γιά τά πλέον ἀσήμαντα μέχρι τά πλέον σημαντικά θέματα, ἀφοῦ ἀνέπτυξε πλατφόρμες διαδικτυακῆς ἐπικοινωνίας κινητῶν καί καθιερώθηκε ὡς ὁ πλέον προσφιλής φορέας κοινωνικῆς δικτύωσης, ἀφοῦ σταδιακά ἀλλά σταθερά ἀπορρόφησε τό ἐμπόριο καί τίς οἰκονομικές συναλλαγές μας, τώρα εἰσέρχεται ἀθόρυβα σέ μία νέα φάση, τήν πιό ἐπαναστατική ἴσως ἀπό ὅλες ̇ στή φάση ὅπου θά ἀναλάβει τή διαχείριση τῆς καθημερινότητάς μας μέσα ἀπό τά ἀντικείμενα καθημερινῆς χρήσης.

Οἱ εὐκολίες ἐξαιρετικά ἑλκυστικές. Ἀλλά καί οἱ κίνδυνοι ἀνυπολόγιστοι! Ὄχι τόσο αὐτοί πού παρουσιάζονται στό βίντεο πού ἀναφέραμε στήν ἀρχή, δηλαδή τό νά μήν ἀναγνωρίζουν οἱ συσκευές τή φωνή μας μετά ἀπό ἐπίσκεψη στόν ὀδοντίατρο!…

Ἡ εὐφυής σύγχρονη τεχνολογία θά προβλέψει διεξόδους σέ περίπτωση τέτοιων προβλημάτων. Αὐτό πού διακυβεύεται εἶναι κάτι πολύ σημαντικότερο. Διακυβεύεται τό ἀπόρρητο τῆς ἰδιωτικῆς μας ζωῆς, ἡ ἐλευθερία μας ὡς ἀτόμων, ὅπως θά δοῦμε σέ ἄλλο ἄρθρο.

τοῦ Βασ. Πετρουλέα,
Δρ. Φυσικοῦ, τ. δ/ντῆ ἐρευνῶν Ε.ΚΕ.Φ.Ε «Δημόκριτος»

από το περιοδικό «Η Δράση μας»,
τεῦχ. Μαρτίου 2019

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ