Συμβουλές για την προσευχή

5
43
Εκτύπωση Εκτύπωση
1 αστέρι2 αστέρια3 αστέρια4 αστέρια5 αστέρια (καμία αξιολόγηση προς το παρόν)
Loading...

Τι να κάνουμε, όταν ο νους μας τρέχει εδώ κι εκεί και δεν μπορούμε να τον συμμαζέψουμε στην προσευχή;

Όταν είμαστε μόνοι στο σπίτι, μπορούμε ν’ αναβάλουμε την έναρξη της προσευχής ή, αν έχουμε ήδη αρχίσει, να τη διακόψουμε για λίγο. Αν και ύστερα απ’ αυτό το μικρό διάλειμμα, ο νους μας δε συνεργάζεται με την προαίρεσή μας, τότε δεν έχουμε παρά να του επιβάλουμε, θέλει δεν θέλει, να συγκεντρωθεί στην προσευχή, σ’ όποιο βαθμό βέβαια είναι δυνατόν.

Μέσα στην εκκλησία, πάλι, μερικές φορές δεν ακούμε ή δεν καταλαβαίνουμε όσα ψάλλονται, διαβάζονται ή εκφωνούνται. Σ’ αυτές τις περιπτώσεις, σταθείτε νοερά ενώπιον του Κυρίου και αφοσιωθείτε στην ευχή του Ιησού. Πρέπει να ξέρετε, πάντως, ότι στο ναό, κατά την τέλεση οποιασδήποτε ακολουθίας, και κατεξοχήν της θείας Λειτουργίας, κάθε λατρευτική πράξη, κάθε κίνηση έχει τη σημασία της. Όποιος, λοιπόν, γνωρίζει και κατανοεί τη σημασία κάθε πτυχής της τελετουργίας, συμμετέχει με επίγνωση στη σύναξη των πιστών και τρέφει την ψυχή του με το ουράνιο μάννα, που προσφέρεται άφθονα στα πνευματικά συμπόσια της εκκλησιαστικής λατρείας.

Η νύχτα, ιδιαίτερα οι μεταμεσονύκτιες ώρες, είναι το πιο κατάλληλο χρονικό διάστημα για προσευχή.

Πόσες μετάνοιες να κάνει κανείς, λέγοντας την ευχή; Όσες θέλει, μικρές ή μεγάλες, ανάλογα με τη σωματική δύναμη και την ψυχική διάθεσή του. Καλό είναι, πάντως, να καθορίσει έναν ελάχιστο αριθμό μετανοιών για κάθε μέρα και να τις εκτελεί με αυστηρή συνέπεια.

Το Ευαγγέλιο δεν είναι ανάγκη να το διαβάζετε όρθιος. Καθιστός το κατανοείτε καλύτερα, γιατί δεν κουράζεστε, κι έτσι η προσοχή σας συγκεντρώνεται στο ιερό κείμενο, χωρίς να μειώνεται η ευλαβική σας διάθεση. Όσο για τους Ψαλμούς, διαβάζετε όσους μπορείτε και επιθυμείτε. Έναν, δύο, τρεις ή περισσότερους…

Μπορείτε να κοινωνάτε συχνά, φτάνει να είστε κάθε φορά σωστά προετοιμασμένος.

Θέλεις να μην ξεφεύγει ο νους σου την ώρα της προσευχής και της ακολουθίας; Αγωνίσου να θυμάσαι το Θεό κάθε στιγμή της ημέρας, είτε είσαι μόνος είτε μαζί με άλλους – στο σπίτι, στη δουλειά, στο δρόμο, παντού. Έτσι, και την ώρα της προσευχής ή της ακολουθίας στο ναό, ο νους σου θα είναι συγκεντρωμένος σ’ Εκείνον και ευλαβικά θα επικοινωνεί μαζί Του.

Του Οσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου από το βιβλίο «Χειραγωγία στην Πνευματική Ζωή» της Ι. Μ. Παρακλήτου

5 ΣΧΟΛΙΑ

  1. Η τελευταία παράγραφος/συμβουλή είναι πολύ κατατοπιστική για κάθε χριστιανό αγωνιστή. Αυτό θέλει ο Θεός, να Τον ψάχνουμε, να Τον ζητάμε συνεχώς, να Τον έχουμε στα χείλη, στο νου, στην καρδιά, κι Αυτός ως αντάλλαγμα μας δίνει πλούσια την χάρη Του.

    Σίγουρα όλοι οι Ορθόδοξοι λίγο-πολύ έχουμε εμπειρία της χάριτος μέσω και μόνο της μνήμης του Θεού.

  2. Εντύπωση προκαλεί ιδιαίτερα, πάντως, η πρώτη παράγραφος/συμβουλή. Μεγάλο μέρος πιστών, υποστηρίζει ότι ο ιερός λόγος Του Κυρίου, πρέπει να αναγνώσκεται είτε σε όρθια στάση, είτε σε γονατιστή. Πρώτον, τί σημαίνει «πρέπει» και δεύτερον, σε τι αποσκοπεί; Μάλλον, έγκειται στην τυπολατρεία, όπως άλλωστε και πολλά ακόμη σημεία, που πλήθος πιστών στέκεται είτε επειδή «έτσι πρέπει», είτε επειδή «αυτό είναι το σωστό», είτε γιατί «αυτό είναι το τυπικό». Δε διαφωνώ με την άποψη ότι, εν γένει, η προσευχή, όπως και κάθε άλλη λατρευτική «πράξη» (ο ορισμός δεν είναι σωστός, αλλά χάριν ευκολίας τον χρησιμοποίησα), είναι καλό να πλαισιώνεται από κάποιο τυπικό, αλλά επουδενί να φτάσουμε στο σημείο να γινόμαστε ψεύτικοι λόγω τύπου. Όπως, εξάλλου, αναφέρεται και στο κείμενο, η ανάγνωση των ψαλμών, είναι προσωπική υπόθεση και μπορεί να γίνεται ακόμη και «κατάχρηση» για να μιλήσω έτσι. Αν το εσωτερικο μου θέλει να Του μιλήσει, θα το κάνει, ακόμη και με 10 ή 50 ψαλμούς ή ακόμη και με έναν… δε ξέρω κατά πόσο θα ήταν καλό να αναγνώσω έστω και έναν ψαλμό αν δεν το αισθάνομαι, επειδή δηλαδή «έτσι πρέπει». Νομίζω δε θα είχε και νόημα… Θα περιοριζόμουν σε ένα «Κύριε Ελέησον» από τα άδυτα της ψυχής μου, παρακαλώντας Τον να με φωτίσει να ξέρω γιατί Του μιλάω και να Τον ευχαριστώ ακόμη και για τα αυτονόητα…

    • Χριστός Ανέστη!

      Η Εκκλησία δεν χρησιμοποιεί «τύπους», απλώς εμείς τους νιώθουμε έτσι. Όπως λέει και το κείμενο: «στο ναό, κατά την τέλεση οποιασδήποτε ακολουθίας και κατά εξοχήν της Θ.Λειτουργίας, κάθε λατρευτική πράξη, κάθε κίνηση έχει τη σημασία της». Ο πιστός χριστιανός, λοιπόν, ό,τι κάνει το κάνει διότι το αισθάνεται. Θα σηκωθούμε, για παράδειγμα, όρθιοι την ώρα που αναγιγνώσκεται το Ευαγγέλιο, όχι επειδή είναι ένας τύπος, αλλά επειδή η ψυχή εκείνη τη στιγμή, αισθάνεται στο πρόσωπο του ιερέως, ότι μιλάει ο ίδιος ο Χριστός μας. Κάποιος που δεν έχει εμβαθύνει στην πίστη, ναι όντως, όλα αυτά τα κάνει τυπικά….και στο τέλος δυσανασχετεί και τα «βάζει» με την Εκκλησία.
      Όμως, να μην φύγουμε εκτός θέματος. Το παραπάνω κείμενο δίνει απλώς συμβουλές για να μην περισπάται ο νους την ώρα της προσευχής και είναι πολύ βοηθητικές. Πιστεύω αν μιλούσε για το πως πρέπει να γίνεται η προσευχή, θα μας το ανέλυε περισσότερο, γιατί το θέμα της προσευχής είναι μεγάλο.
      Όπως είπαμε και στο φετινό μας κύκλο, «η προσευχή δεν μπαίνει σε καλούπια», δεν λέμε ότι θα κάνω αυτό και αυτό και μετά τέλος. Αν η ψυχή αισθάνεται την επιθυμία να διαβάσει ψαλμούς (κάτι το οποίο είναι πολύ βοηθητικό), ας το κάνει. Εάν όχι, ας περιοριστεί στην ατομική προσευχή του ή στην ευχή «Κύριε Ιησού Χριστέ,ελέησόν με» ή ότι αισθάνεται τέλος πάντων. Το παν είναι να μην αφήσει ποτέ ο άνθρωπος την προσευχή, γιατί θα ψυχρανθεί. Άλλωστε είναι γνωστό, πως η αναβολή σημαίνει ματαίωση και η ματαίωση καταστροφή.
      Και επειδή ως νέοι θέλουμε την άνεσή μας, πρέπει από τώρα να πιέσουμε τον εαυτό μας στο θέμα της προσευχής. ..ακόμα και να μην αισθανόμαστε τον ψαλμό που διαβάζουμε δεν είναι κακό, ούτε υποκρισία, κάποια στιγμή ο Θεός θα δώσει τη χάρη Του, θα φωτισθεί ο νους και θα γλυκανθεί η ψυχή μας….και τότε θα θέλουμε να διαβάσουμε ολόκληρο το ψαλτήρι.

    • «Ο τύπος και η Ουσία φτιάχνουν την Ορθοδοξία!!»

      Αν ο καθένας μας αρχίσει να χαρακτηρίζει ως «τύπο» κάθε τι που δεν τον βολεύει και αυθαίρετα το αφαιρεί από τον πνευματικό του αγώνα… αργά ή γρήγορα θα καταντήσει σαν τους ομώνυμους μας μεν-Χριστιανός αλλά αλλόδοξους δε-παπικός.
      Η πιστότερη λύση ως προς το κάθε τι που η κρίση θεωρεί ως «στεγνό τύπο» κρίνω πως οφείλουμε να συμβουλεύομαστε τον πνευατικό μας. Ακόμη, έχει ευθύνη πιστεύω το να μοιράζουμε προσωπικές απόψεις επί πνευματικών θεμάτων για τις οποίες δεν ξέρουμε κατά πόσο ευσταθούν. Πρώτα σιγουραύομαστε για το ποιόν και την αξιοπιστία τους και μετά τις μοιραζόμαστε.

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ